David Joyce Attribution-ShareAlike License

W wypadku zwolnienia z przyczyn zaistniałych po stronie zatrudniającego, pracownik może się ubiegać o odprawę od swojego pracodawcy. Warunkiem koniecznym jest jednakże, aby  pracodawca ten dawał pracę ponad dwudziestu ludziom. Przepis ten ma swoje źródła w ustawie o szczególnych zasadach rozwiązywania stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników. Inne akty i dokumenty mogące regulować kwestię odpraw pracowniczych to:

• umowa o pracę
• układ zbiorowy
• pakiet socjalny
• porozumienie zawarte między pracodawcą a związkiem zawodowym

Jednakże, ustawa ma pierwszeństwo i jeśli to jej przepisy są korzystniejsze dla pracownika, to właśnie one obowiązują.

Kto może ubiegać się o odprawę?

Odprawa pracownicza, po spełnieniu odpowiednich warunków przez pracownika, przysługuje niezależnie do tego czy pracodawca jest instytucją publiczną czy prywatną. Nie jest ponadto istotna forma prawno – organizacyjna ani też branża czy rodzaj prowadzonej na rynku działalności. Prawo do świadczenia ma pracownik, który otrzymał wypowiedzenie od szefa bądź też, gdy rozwiązanie umowy nastąpiło za porozumieniem stron.  Gdy pracodawca zmienił warunki pracy bądź wysokość pensji, a pracownik nie chce przystać na nową sytuację przez co rozwiązano stosunek pracy, wtedy również może zostać przyznana odprawa. Przysługuje ona niezależnie od odpraw otrzymywanych z innego powodu. Ciekawostką jest, że jeden pracownik może kilka razy w swoim życiu uzyskać prawo do odprawy, jeśli tylko spełnia określone wymogi. Co więcej, świadczenie nie musi być zwrócone nawet wtedy, gdy pracownik ponownie nawiąże stosunek pracy z zakładem z którym już raz zakończył współpracę.

Zwolnienia grupowe i indywidualne a odprawa pracownicza

Niezwykle istotną informacją jest fakt, że zarówno osoby, które straciły zatrudnienie w wyniku zwolnień grupowych, jak i indywidualnych, mają prawo do odprawy. W pierwszym wypadku przyczyny ustania stosunku pracy mogą leżeć po obu stronach, w drugim natomiast warunkiem koniecznym jest, aby to decyzja pracodawcy była katalizatorem wydarzeń, a co za tym idzie, jedyną podstawą do rozwiązania umowy. Co więcej, jeżeli chodzi o zwolnienia grupowe, to jeśli pracodawca w wypowiedzeniu zawarł nieprawdziwy powód zakończenia współpracy z daną osobą, to wtedy ma ona możliwość ubiegać się nie tylko o odprawę pracowniczą, ale również o odszkodowanie za wadliwe rozwiązanie umowy.

Kto nie ma prawa do odprawy?

W myśl przepisów ustawy do odprawy nie są uprawnieni pracownicy, których pracodawca zatrudnia mniej niż dwudziestu ludzi. Poza tym świadczenie to jest nieosiągalne dla :

• funkcjonariuszy służb mundurowych zatrudnionych na podstawie stosunków administracyjno-prawnych
• pracowników mianowanych
• pracowników tymczasowych
• wykonujących pracę na podstawie umowy cywilnoprawnej: o dzieło, samozatrudnienie, zlecenie etc

Wysokość odprawy pracowniczej

Wysokość świadczenia jest zależna od:

• stażu zakładowego [czyli czasu pracy u pracodawcy z który została rozwiązana umowa]
• wysokości wynagrodzenia

Staż zatrudnienia nalicza się od dnia zawarcia umowy, aż do jej rozwiązania. Istotne jest, że do całości stażu zatrudnienia wlicza się również czas zatrudnienia w przypadku przejęcia zakładu pracy lub tylko jego części, oczywiście o ile stosunek pracy nie został przerwany.  Należy ponad to zdawać sobie sprawę, że wymiar czasu pracy nie ma żadnego wpływu na wysokość przyznanej kwoty.

Anna Wroniszewska

 SłabyŚwietnyOcena ogólna: