Kobiety w ciąży przeżywają częste huśtawki nastrojów. W jednej chwili płaczą, w drugiej skaczą z radości, a jeszcze w następnej ciskają błyskawicami i gromami, niczym chmury burzowe. Ciężarna musi radzić sobie ze swoimi stanami emocjonalnymi, które zsyłają na nią hormony. W tych ciężkich momentach potrzebne jest jej wsparcie partnera oraz przyjaciół i rodziny. Niestety, około 12-14 % przyszłych matek przeżywa depresję, nosząc w swoim brzuchu dziecko.

PRZYCZYNY

Wydawać by się mogło, że ciąża jest najszczęśliwszym okresem w życiu kobiety. W jej brzuchu kiełkuje nowe życie, które ma przynieść na świat dużo radości i ciepła. Niestety nie zawsze tak jest. Wiele kobiet, w obliczu presji społecznej, która mówi że ciężarna kobieta to spełniona i szczęśliwa kobieta, nie mówi o swoich problemach psychicznych i emocjonalnych. Obawiają się one nie tylko uznania za wyrodną matkę, która nie kocha swojego dziecka,ale także braku zrozumienia ze strony partnera czy najbliższych. Depresja dotyka głównie kobiet, które nie planowały swojej ciąży i wolałyby nie spodziewać się dziecka. Często są one pozbawione wsparcia. Zdarza się jednakże, że również matki świadomie planujące narodziny potomstwa napotykają na problem stanów depresyjnych. Generalnie mówiąc kobiety obawiają się:

• samotnego macierzyństwa
• złamania kariery zawodowej i trudności w powrocie na rynek pracy
• pogorszenia sytuacji finansowej
• niespełnienia się w roli matki i żony
• kumulującego się napięcia, odpowiedzialności i rosnącej liczby obowiązków
• bólu jaki towarzyszy porodowi
• niekorzystnych zmian w wyglądzie i spadku atrakcyjności

Na rozwój depresji podczas stanu błogosławionego szczególnie narażone są kobiety, które zaszły w ciąży mając stany depresyjne. W grupie ryzyka znajdują się ponadto panie, które mają ciężką sytuację osobistą, materialną lub społeczną, bądź też problemy zdrowotne związane z ciążą, jak na przykład  cukrzyca ciężarnych. Problematyczne może się też okazać ambiwalentne podejście do macierzyństwa. Przyszła matka rozerwana jest między poczuciem obowiązku „radości” z bycia w ciąży, a świadomością, że nie jest gotowa na bycie rodzicem, czy po prostu nie chce nim być.

SKUTKI NIELECZONEJ DEPRESJI W CZASIE CIĄŻY

Nieleczona depresja może mieć bardzo poważne skutki dla kobiety. Należą do nich między innymi:

• nadużywanie alkoholu
• zażywanie narkotyków
• zwiększone palenie tytoniu
• zaburzenia snu oraz apetytu
• gorsze funkcjonowanie w zakresie codziennych czynności i aktywności
• rozwój depresji poporodowej
• zachowania bądź myśli samobójcze
• zażywanie dodatkowych leków
• gorsze relacje z partnerem, rodziną oraz otoczeniem
• obniżenie skuteczności współpracy z lekarzem i położnikiem
• odczuwanie ciągłego smutku, lęku, apatii

Uczucie zaniepokojenia, smutek i stany lekowe zwykle dają o sobie znać w trakcie pierwszego trymestru niechcianej ciąży. Natomiast między siódmym a dziewiątym miesiącem mogą pojawić się obawy przed samym porodem oraz związane ze zdrowiem mającego przyjść na siat dziecka. Negatywne skutki depresji dotykają także mającego się narodzić malucha. Może on przyjść na świat jako wcześniak lub z niedowagą, a ponadto zły stan psychiczny matki wpływa niekorzystnie na rozwój układu nerwowego potomka.

TRUDNOŚCI W DIAGNOZIE

Depresja przeżywana w ciąży bardzo często jest trudna do wykrycia. Powodem jest nie tylko ukrywanie takiego stanu rzeczy przez kobietę. Można wskazać na dwa główne czynniki. Po pierwsze złe samopoczucie przyszłej rodzicielki często postrzega się jako zwykłą huśtawkę nastrojów, jakże charakterystyczną dla ciężarnych kobiet. Po drugie, społeczeństwu ciężko przychodzi zaakceptowanie faktu, że kobieta spodziewająca się dziecka nie jest wulkanem optymizmu i radości życia. W związku z tym, kobiety w ciąży jak i ich bliscy deprecjonują symptomy nabierającej mocy depresji lub zwyczajnie obawiają się ujawnienia faktycznego stanu rzeczy, aby nie być „wytykanym palcami” przez nieżyczliwych.

Niezwykle istotne jest, aby kobieta w ciąży czuła, że jest otoczona wsparciem i miłością. Jeśli nie uchroni jej to przed depresją, to na pewno pomoże w zwalczeniu jej symptomów i powrocie do normalnego stanu psychoemocjonalnego.

Anna Wroniszewska

 SłabyŚwietnyOcena ogólna: