Firma GlaxoSmithKline ogłosiła, że Komisja Europejska wydała warunkowe pozwolenie
na dopuszczenie do obrotu dla preparatu Tyverb^® (lapatynib), pierwszego doustnego, podwójnie celowanego leku drobnocząsteczkowego, we wszystkich 27 państwach członkowskich Unii Europejskiej. Lapatynib, w kombinacji z kapecytabiną, jest wskazany do leczenia pacjentek z zaawansowanym lub przerzutowym rakiem piersi, u których występuje nadekspresja ErbB2 (HER2). Choroba musi mieć charakter progresywny po wcześniejszej terapii z użyciem antracyklin i taksanów, oraz terapii trastuzumabem raka piersi z przerzutami.[i] Wiadomość ta oznacza, że GSK może wprowadzić lapatynib w Unii Europejskiej (po spełnieniu wymagań dotyczących dostępu do rynku); firma pracuje obecnie z lokalnymi władzami rejestracyjnymi nad zapewnieniem dostępności lapatynibu dla odpowiednich pacjentek w możliwie najbliższym terminie.  Lapatynib cechuje się nowatorskim mechanizmem działania, który różni się od działania dostępnych już na rynku terapii celowanych, stosowanych w leczeniu raka piersi z nadekspresją ErbB2. Jest to doustny,  drobnocząsteczkowy lek,  który przedostaje się do wnętrza komórki nowotworowej i hamuje dwa białka receptorowe – komponenty receptorów ErbB1 i ErbB2 o aktywności kinazy tyrozynowej. Sygnały wysyłane przez te receptory są odpowiedzialne za wzrost i proliferację guza.[ii]^,[iii]  „Informacja ta przyniesie korzyści dla kobiet w całej Europie, które chorują na zaawansowanego lub przerzutowego raka piersi z nadekspresją HER2, który wymaga dalszej terapii po wcześniejszym standardowym leczeniu antracyklinami, taksanami i trastuzumabem. Lapatynib odgrywać będzie ważną rolę w leczeniu tej szczególnie agresywnej postaci zaawansowanego raka piersi. Dodatkową zaletą jest wygoda jego stosowania wynikająca z faktu, że jest to tabletka, która nie wymaga podawania dożylnego” powiedział Profesor David Cameron współprowadzący badanie kliniczne fazy III (EGF100151) i dyrektor organizacji National Cancer Research Network; Katedra Onkologii Medycznej, Wydział Medycyny i Zdrowia Uniwersytetu w Leeds.  „Ta wiadomość oznacza prawdziwy postęp w terapii raka piersi z nadekspresją ErbB2. Pacjentki cierpiące na tę chorobę naprawdę potrzebują alternatywnych sposobów leczenia,
a firma GSK jest dumna z udostępnienia im tej ważnej, nowej opcji terapeutycznej" powiedział Dr Paolo Paoletti, Starszy Wiceprezes i Dyrektor Centrum Rozwoju Onkologii Medycznej w GSK. „Dopuszczenie lapatynibu do obrotu świadczy o naszym silnym zaangażowaniu w odkrywanie i rozwój nowatorskich leków przeciwnowotworowych. Biorąc pod uwagę prowadzone liczne badania kliniczne oceniające lapatynib w szerokim zakresie rodzajów nowotworów, mamy nadzieję, że jest to zaledwie początek drogi tego innowacyjnego produktu, jeśli chodzi o pozytywny wpływ, jaki może on wywierać na życie pacjentek.” 

Złożone dane

Pozwolenie na dopuszczenie do obrotu oparto na dużym badaniu fazy III (EGF100151), w którym kobietom cierpiącym na lokalnie zaawansowanego lub przerzutowego  raka piersi z nadekspresją ErbB2, u których pojawiła się progresja choroby po wcześniejszej terapii antracyklinami, taksanami i trastuzumabem, podano albo kombinację lapatynibu i kapecytabiny, albo samą kapecytabinę. Wyniki wykazały, że średni czas do progresji oceniany przez badaczy wynosił w grupie lapatynibu i kapecytabiny 5,5 miesiąca (23,9 tygodni), w porównaniu z 4,2 miesiąca (18,3 tygodni) w grupie kapecytabiny (współczynnik ryzyka 0,72; p=0,008).¹ Niezależna analiza wykazała, że lapatynib podawany w kombinacji z kapecytabiną znacznie wydłużał czas do progresji do 6,2 miesięcy (27,1 tygodni), w porównaniu z 4,3 miesiącami (18,6 tygodni) dla samej kapecytabiny (współczynnik ryzyka 0,57 p=0,001).[iv]  Przerzuty do ośrodkowego układu nerwowego są ogromnym obciążeniem dla pacjentek cierpiących na raka piersi.[v] Poza osiągnięciem pierwszorzędowego punktu końcowego w badaniu fazy III, wyniki z nieplanowanej retrospektywnej analizy badawczej wykazały zmniejszone występowanie przerzutów do mózgu jako pierwszego obszaru progresji choroby. W tej retrospektywnej analizie badawczej, przerzut do mózgu wystąpił u 2% pacjentek
w ramieniu lapatynib z kapecytabiną, w porównaniu z 6% w ramieniu z samą kapecytabiną.¹ Te wstępne wyniki są zachęcające i stanowią podstawę do dalszych badań w tym obszarze. Najczęściej występujące działania niepożądane związane z terapią lapatynibem w kombinacji z kapecytabiną w trakcie badania fazy III to zaburzenia ze strony układu pokarmowego (biegunka, nudności i wymioty) i skóry (wysypka oraz zespół ręka-stopa).¹ Biegunka i wysypka były bardziej powszechne w przypadku kombinacji, niż samej kapecytabiny.⁴ Nasilenie większości działań niepożądanych było stopnia łagodnego do umiarkowanego, a częstość występowania działań stopnia 3 i 4 było niskie i podobne w obu grupach terapeutycznych.⁴ Lapatynib jest również kojarzony z doniesieniami o zmniejszeniu frakcji wyrzutowej lewej komory (LVEF), toksycznością płucną i hepatotoksycznością. Zalecenia dla lekarzy podano w informacjach na temat leku.¹ Warunkowe pozwolenie na dopuszczenie do obrotu jest przyznawane produktowi leczniczemu z pozytywną oceną ryzyka/korzyści, który spełnia niezaspokojone dotychczas potrzeby medyczne, gdy wynikające z jego natychmiastowej dostępności korzyści dla zdrowia publicznego przeważają nad ryzykiem wynikającym z faktu, że wciąż wymagane są dodatkowe dane. Warunkowe pozwolenie na dopuszczenie do obrotu odnawiane jest co roku. W ramach warunków dotyczących warunkowego pozwolenia na dopuszczenie do obrotu, GSK dostarczy dalsze dane z badania klinicznego, a także przeprowadzi dodatkowe badanie kliniczne. 

Przyszłość lapatynibu – badania kliniczne w toku

Obszerny program rozwoju klinicznego dokonuje oceny lapatynibu, stosowanego zarówno w monoterapii jak i w kombinacji z innymi terapiami (chemoterapia, terapia hormonalna, inne leki celowane i inhibitory VEGF) w szerokim zakresie ErbB2-pozytywnego raka piersi – od choroby przerzutowej do wczesnego raka piersi. Badania w zakresie innych guzów litych z nadekspresją ErbB1 i/lub ErbB2, w tym raka żołądka, głowy i szyi są w toku, lub są planowane. 

Firma GSK w onkologii

Firma GSK tworzy innowacyjne leki w leczeniu nowotworów, które odmienią życie pacjentów. Dzięki rewolucyjnemu podejściu firmy GSK „z ławy akademickiej do łóżka pacjenta” (‘bench to bedside’), zmieniamy sposób odkrywania i opracowywania nowych metod leczenia, prowadząc do powstania jednej ze skuteczniejszych ścieżek wytwarzania leków onkologicznych. Prowadzone przez nas prace badawcze na całym świecie obejmują współpracę z ponad 160 ośrodkami badania nowotworów. Firma GSK walczy z chorobą nowotworową, przy pomocy nowoczesnych metod leczenia nowotworów, zapobiegania im, leczenia wspomagającego, chemioterapii oraz leczenia celowanego.

Informacje o firmie GlaxoSmithKline

GlaxoSmithKline – jedna z wiodących firm branży farmaceutycznej i opieki zdrowotnej na świecie, prowadzi badania mające na celu poprawę jakości życia ludzkiego, pozwalając ludziom robić więcej, czuć się lepiej i żyć dłużej. Więcej informacji o GlaxoSmithKline znajduje się na stronie internetowej firmy: http://www.gsk.com.